Use cases beschrijven hoe gebruikers (actors) interactie hebben met een systeem om een specifiek doel te bereiken.
Een use case is een beschrijving van:
een interactie tussen een actor (gebruiker of systeem)
en het systeem
om een specifiek doel te bereiken
👉 Een use case beschrijft gedrag en interactie vanuit gebruikersperspectief
👉 Het resultaat moet altijd waarde opleveren voor de actor 1
👉 Use cases beschrijven hoe het systeem wordt gebruikt, niet hoe het technisch is gebouwd.
Een use case model is de verzameling van:
alle use cases binnen een systeem
alle actors die met het systeem interacteren
de relaties tussen deze use cases en actors
👉 Het use case model geeft een overzicht van het systeem op functioneel niveau
👉 Het helpt om:
scope van het systeem te bepalen
requirements te structureren
stakeholders aligned te krijgen
👉 Vaak wordt dit visueel gemaakt met een UML use case diagram 2
Een use case bestaat uit meerdere vaste elementen.
Het systeem dat wordt beschreven.
de oplossing of applicatie
de scope van de analyse
👉 In UML wordt dit weergegeven als de systeemgrens
Het doel dat de actor wil bereiken.
Voorbeeld:
lead kwalificeren
order plaatsen
gegevens wijzigen
👉 Iedere use case heeft precies één duidelijk doel
Actors zijn entiteiten die interactie hebben met het systeem.
Dit kunnen zijn:
gebruikers (bijv. salesmedewerker)
externe systemen
organisaties of processen
Primary actor → start de use case
Secondary actor → ondersteunt de use case
Internal actor → onderdeel van systeemcontext
External actor → buiten systeem
👉 Actors initiëren en ontvangen resultaten van use cases 3
Condities die waar moeten zijn voordat de use case start.
Voorbeelden:
gebruiker is ingelogd
juiste rechten zijn aanwezig
data bestaat
👉 Zonder deze condities kan de use case niet starten
De standaard flow waarbij alles goed gaat.
Voorbeeld:
Gebruiker opent record
Gebruiker voert actie uit
Systeem verwerkt actie
Resultaat wordt getoond
👉 Dit is de ideale situatie
Een scenario is een specifieke uitvoering van een use case.
👉 Een use case kan meerdere scenario’s bevatten:
main scenario (happy flow)
alternatieve scenario’s
foutscenario’s
👉 Een scenario is een concrete sequence van interacties 4
Alternatieve of foutieve paden.
Voorbeelden:
validatie faalt
data ontbreekt
systeem geeft foutmelding
👉 Dit maakt de use case compleet en realistisch
De toestand na afloop van de use case.
Voorbeelden:
account is aangemaakt
status is gewijzigd
data is opgeslagen
👉 Deze condities maken de use case toetsbaar
Gebruik onderstaande template:
Use Case: <Naam>
System:
- Beschrijving van het systeem
Actor(s):
- Primary:
- Secondary:
Objective:
- Wat wil de actor bereiken?
Preconditions:
- Voorwaarden vooraf
Basic flow:
1. ...
2. ...
3. ...
Alternate flows:
- ...
- ...
Postconditions:
- Resultaat / nieuwe toestand
Use Case: Lead kwalificeren
System:
- Dynamics 365 / Dataverse
Actor(s):
- Primary: Salesmedewerker
Objective:
- Lead omzetten naar account
Preconditions:
- Lead bestaat
- Gebruiker heeft rechten
Basic flow:
1. Gebruiker opent lead
2. Gebruiker klikt op "Qualify"
3. Systeem maakt account en contact aan
4. Lead wordt gesloten
Alternate flows:
- Lead bevat incomplete data → foutmelding
- Account bestaat al → koppeling i.p.v. aanmaken
Postconditions:
- Account bestaat
- Lead status = gesloten
| Onderdeel | Vraag | Detailniveau |
|---|---|---|
| Requirement | Wat moet het systeem doen? | Hoog |
| Use case | Hoe werkt het proces? | Middel |
| User Story | Voor wie en waarom? | Kort |
👉 Deze drie vullen elkaar aan en worden samen gebruikt
tekstueel + logisch
beschrijft volledige set use cases
onderdeel van analyse
visuele representatie
toont actors en use cases
laat relaties zien
👉 Diagram = overzicht
👉 Model = inhoud
focus op gebruikersdoel (niet techniek)
beschrijf één doel per use case
werk main flow eerst uit
voeg daarna alternatieve flows toe
gebruik duidelijke en eenvoudige taal
valideer met business
te technische beschrijving
meerdere doelen in één use case
geen alternatieve scenario’s
ontbrekende preconditions
geen duidelijke postconditions